Zakładamy warzywnik — krok po kroku

Warzywa z własnego ogródka smakują najlepiej! Masz pewność, że wyhodowane rośliny będą zdrowe, a przy okazji obserwowanie ich wzrostu może być źródłem satysfakcji. Sprawdź, jak założyć warzywnik i — do dzieła!

Nawet posiadacze małych ogródków lub działek rekreacyjnych mogą cieszyć się własnymi plonami. To świetny pomysł, zwłaszcza przy rosnących cenach żywności. Co więcej, hodując własne owoce i warzywa, masz pewność, że nie ma w nich szkodliwej „chemii” i spożywasz zdrową żywność. Warzywnik może pełnić funkcję edukacyjną dla dzieci — warto zachęcić je do wspólnego dbania o przyszłe zbiory. I choć założenie warzywnika i pielęgnowanie go zajmuje trochę czasu, efekt wynagradza te trudy, gdy zbieramy samodzielnie wyhodowane pomidory, marchewki, sałaty i rzodkiewki. Czas więc zakasać rękawy — i do dzieła!

Zakładanie warzywnika — od czego zacząć?

Pierwszym krokiem powinien być wybór miejsca na warzywnik. Powinno być, w miarę możliwości, oddalone od pól uprawnych i ulicy oraz nasłonecznione — przynajmniej przez sześć godzin dziennie. Najlepiej wybrać miejsca, w których pobliżu nie rosną duże drzewa, ponieważ będą zacieniać warzywnik i zabierać roślinom cenne składniki odżywcze. Jeśli dysponujemy dużym ogrodem, dobrym pomysłem jest wydzielenie części działki pod uprawę warzyw i oddzielenie jej (np. żywopłotem lub ścianą zieleni, stworzoną dziękikratkom ogrodowym i pnączom). Dzięki temu warzywnik nie będzie zakłócał estetyki naszego ogrodu, co dla niektórych miłośników ogrodnictwa jest bardzo ważne.

Z kolei posiadacze małych ogrodów często martwią się niewystarczającą powierzchnią do uprawy warzyw, ziół i owoców. W takim przypadku warto wykorzystać skrzynie, donice ogrodowe lub gotowe,drewniane warzywniaki. To także świetne rozwiązanie na zwiększenie plonów i trzymanie części upraw „pod ręką” — na tarasie lub balkonie. Taki rodzaj uprawy sprawdzi się także w miejscach, w których gleba jest piaszczysta i słabej jakości — a także tam, gdzie ogrodnik ma problemy z pracą w pozycji pochylonej i warzywa rosnące trochę wyżej stanowią ułatwienie.

Jakie warzywa można sadzić w donicach?

W donicach z powodzeniem mogą rosnąć pomidory (zwłaszcza odmiany koktajlowe), fasola, rukola, bób, sałata masłowa, roszponka, seler naciowy, ogórek, cukinia, papryka (zwłaszcza ostre odmiany), szczypiorek, cebula dymka, pietruszka.

W donicy może rosnąć także większość ziół — mięta, melisa, bazylia (idealna na kanapki i do sałatek, jeśli w doniczce obok rosną aromatyczne pomidory!), szałwia, tymianek, wawrzyn, oregano, rozmaryn i inne.

Uprawa warzyw i ziół w doniczkach wymaga nieco większej dyscypliny i odpowiednio przygotowanego podłoża — dno doniczki warto wyłożyć keramzytem, a zamiast nawozów sztucznych — używać naturalnych, takich jak obornik granulowany czy kompost. Należy także uważać na zbyt duże nasłonecznienie i szybsze wysychanie podłoża.

Dalsze etapy zakładania warzywnika — przygotowanie gleby i grządek

Stanowisko pod warzywnik wybrane? Jeśli tak, możemy podjąć dalsze kroki. Kolejnym naszym zadaniem będzie uporządkowanie terenu — usunięcie śmieci, zalegających liści i patyków, a następnie przygotowanie ziemi pod uprawę. W tym celu należy ją przekopać szpadlem lub użyć glebogryzarki. Upewnijmy się, że odczyn gleby jest zbliżony do obojętnego (6-7 pH). Można sprawdzić to pehametrem (testerem podłoża) lub wysłać próbkę gleby do badania. Jeśli gleba jest zbyt kwaśna lub zbyt zasadowa, powinniśmy zastosować specjalne nawożenie, które zbliży odczyn gleby do odpowiedniego (przykładowo, zbyt kwaśne gleby wymagają wapnowania).

Glebę wzbogacamy w składniki mineralne, rozsypując kompost (ok. 4 kg/m2) lub używając obornika. Obornik granulowany można stosować przez cały rok, naturalny najlepiej umieścić na warzywniku jesienią, by rozłożył się przez zimę. Warto zastosować także mączkę bazaltową. Wszystkie te zabiegi wykonujemy z dużym wyprzedzeniem, ponieważ najlepiej przed posianiem roślin pozostawić przygotowaną ziemię na około miesiąc.

Następnym krokiem jest wyrównanie terenu i wytyczenie grządek. Warto umieścić je co 2 metry. Gęściej możemy posadzić rośliny, które zajmują niewiele miejsca, np. marchew i rzodkiewki. Na tym etapie warto już wiedzieć, jakie warzywa planujemy hodować w swoim warzywniku. Dzięki temu możemy zastosować zasady allelopatii, czyli wzajemnego wpływu roślin rosnących w pobliżu na siebie nawzajem. Może to być wpływ pozytywny lub negatywny — nas oczywiście interesuje ten pierwszy. Przykładowo, warto sadzić marchew obok cebuli lub pora. W internecie z łatwością znajdziesz tabele allelopatii warzyw.

Ważnym elementem przygotowywania warzywnika jest rozwiązanie problemu z dostarczaniem wody. Najlepiej, jeśli dysponujemy własną studnią, która znajduje się w pobliżu warzywnika. W przeciwnym razie warto rozważyć zakup długiego węża ogrodowego.

Pamiętajmy, że w następnych latach stosujemy płodozmian, czyli sadzimy na tej samej grządce różne gatunki warzyw kolejno po sobie, by uniknąć rozprzestrzeniania chorób i jałowienia gleby. Choć początkujący mogą uznać, że to wiele wiadomości jak na początek, z pewnością po pierwszym sezonie większość tych informacji będzie zupełnie oczywista. Powodzenia!